{"id":1138,"date":"2017-05-31T12:51:05","date_gmt":"2017-05-31T10:51:05","guid":{"rendered":"http:\/\/www.cdlpv.org\/fitxes\/?p=1138"},"modified":"2024-06-20T13:10:25","modified_gmt":"2024-06-20T11:10:25","slug":"xivato-ta","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.cdlpv.org\/fitxes\/xivato-ta\/","title":{"rendered":"xivato -ta"},"content":{"rendered":"<p>La paraula castellana <em>chivato -ta<\/em> t\u00e9 diverses accepcions. En el <span class=\"versaleta\"><em>dcvb<\/em><\/span> (consulta: 31.05.2017) <a href=\"https:\/\/dcvb.iec.cat\/results.asp?Word=xivato&amp;Id=149650&amp;search=xivato\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><i class=\"fas fa-external-link-alt\"><\/i><\/a> apareix adaptada nom\u00e9s en mascul\u00ed amb la forma <em>xivato:<\/em><\/p>\n<blockquote><p><strong>xivato<\/strong> Acusador, espi\u00f3 (en l&#8217;argot dels malfactors); cast. <em>chivato<\/em>.<\/p><\/blockquote>\n<p>Eixa adaptaci\u00f3 no ha estat incorporada encara en la majoria dels diccionaris, per\u00f2 s\u00ed (amb la fam\u00edlia completa del concepte) en el <span class=\"versaleta\"><em>gd62<\/em><\/span>:<\/p>\n<blockquote><p><strong>xivato, xivata<\/strong> <em>m<\/em> i <em>f<\/em> <em>fam<\/em> Delator, delatora.<br \/>\n<strong>xivatar<\/strong> <em>v tr<\/em> i <em>pron fam<\/em> Xivar.<br \/>\n<strong>xivar <\/strong><em>v tr<\/em> i <em>pron fam<\/em> Delatar.<br \/>\n<strong>xivatada <\/strong><em>f<\/em> Acci\u00f3 de xivar-se.<\/p><\/blockquote>\n<p>A m\u00e9s, podem localitzar m\u00e9s sin\u00f2nims en el <span class=\"versaleta\"><em>dnv<\/em><\/span> (consulta: 31.05.2017), que remeten a <em>delator -ra<\/em>, com ara:<\/p>\n<blockquote>\n<ul>\n<li><a href=\"http:\/\/www.avl.gva.es\/lexicval\/?paraula=delatant\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">delatant<\/a><\/li>\n<li><a href=\"http:\/\/www.avl.gva.es\/lexicval\/?paraula=espieta\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">espieta<\/a><\/li>\n<li><a href=\"http:\/\/www.avl.gva.es\/lexicval\/?paraula=llep\u00f3\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">llep\u00f3<\/a><\/li>\n<li><a href=\"http:\/\/www.avl.gva.es\/lexicval\/?paraula=moscador\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">moscador -ra<\/a><\/li>\n<li><a href=\"http:\/\/www.avl.gva.es\/lexicval\/?paraula=sicofanta\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">sicofanta<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/blockquote>\n<p>A m\u00e9s dels intents d&#8217;adaptaci\u00f3 i dels sin\u00f2nims anteriors (i altres: tamb\u00e9 hi ha <em>xivatasso<\/em>), podem documentar, per a una accepci\u00f3 diferent, el cas de <em>boquimoll<\/em> recollit per Joaquim Mart\u00ed Mestre en el <em>Diccionari hist\u00f2ric del valenci\u00e0 col\u00b7loquial: segles <span class=\"versaleta\">xvii, xviii<\/span> i <span class=\"versaleta\">xix<\/span>:<\/em> <a title=\"Google Llibres\" href=\"https:\/\/books.google.es\/books?id=foyqzcz84O8C&amp;printsec=copyright&amp;redir_esc=y#v=onepage&amp;q=boquimoll&amp;f=false\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><i class=\"fab fa-google\"><\/i><\/a><em><br \/>\n<\/em><\/p>\n<blockquote><p><strong>boquimoll<br \/>\n<\/strong>[&#8230;]<strong> 2<\/strong> m. &#8216;persona indiscreta, que diu f\u00e0cilment all\u00f2 que caldria callar&#8217;. [&#8230;] Amb un sentit semblant <em>fluix de boca<\/em> &#8216;indiscret&#8217; (Raspall, Mart\u00ed, 1994: 131). En aragon\u00e9s <em>bocatoba<\/em> <em>id.<\/em> (Pardo Asso, 1938: 57; Andolz, 1977: 43); en castell\u00e0 <em>boquiblando<\/em> &#8216;que habla m\u00e1s de lo que deber\u00eda&#8217;, <em>boquiflojo<\/em> &#8216;chivato&#8217; (Luque <em>et al.,<\/em> 2000: 70).<\/p><\/blockquote>\n<h3>En positiu pel b\u00e9 de tots: <em>alertador -ra<\/em><\/h3>\n<p>Mirant de trobar la part positiva dels qui \u00abdelaten\u00bb les males pr\u00e0ctiques o els perills que comporten, <a title=\"Viquip\u00e8dia\" href=\"https:\/\/ca.wikipedia.org\/wiki\/Alertador\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><sup>W<\/sup><\/a> seguint la idea exposada per Maria Cucurull en \u00abMale\u00efts &#8220;xivatos&#8221;\u00bb (<em>N\u00favol, <\/em>18.06.2024), <a title=\"N\u00favol\" href=\"https:\/\/www.nuvol.com\/llengua\/maleits-xivatos-384777?utm_source=SUBSCRIPTORS+DE+LA+NEWSLETTER&amp;utm_campaign=02522394aa-EMAIL_CAMPAIGN_2020_01_31_08_48_COPY_01&amp;utm_medium=email&amp;utm_term=0_b03a8deaed-02522394aa-169454973\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><i class=\"fas fa-external-link-alt\"><\/i><\/a> podem trobar que les oficines antifrau valenciana i catalana han adaptat el <em>whistleblower<\/em> angl\u00e9s com a <em>alertador -ra <\/em>(terme proposta pel Termcat): <a title=\"Cercaterm\" href=\"https:\/\/www.termcat.cat\/ca\/cercaterm\/fitxa\/NDExNTE3NQ%3D%3D\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><i class=\"fas fa-external-link-alt\"><\/i><\/a><\/p>\n<blockquote><p>Resoluci\u00f3 de 21 de novembre de 2019, del director de l\u2019Ag\u00e8ncia de Prevenci\u00f3 i Lluita contra el Frau i la Corrupci\u00f3 de la Comunitat Valenciana per la qual es convoca, amb motiu de la celebraci\u00f3 del Dia Internacional de Nacions Unides contra la Corrupci\u00f3, una jornada, en sessi\u00f3 de vesprada, el dia 9 de desembre de 2019, sobre la directiva de la Uni\u00f3 Europea sobre protecci\u00f3 dels <strong>alertadors<\/strong> i els denunciants de corrupci\u00f3 <a title=\"Diari de Sessions de les Corts Valencianes\" href=\"https:\/\/www.google.com\/url?sa=t&amp;source=web&amp;rct=j&amp;opi=89978449&amp;url=https:\/\/www.cortsvalencianes.es\/publicaciones-CV\/obtenerPdfBO%3Ff_id_bocv%3DX00043000&amp;ved=2ahUKEwie_KiE_umGAxXuaqQEHWVpBOYQFnoECBAQAQ&amp;usg=AOvVaw0GDhuwVm-9e2gTAck4CJyS\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><i class=\"fas fa-file-pdf\"><\/i><\/a><\/p><\/blockquote>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>La paraula castellana chivato -ta t\u00e9 diverses accepcions. En el dcvb (consulta: 31.05.2017) apareix adaptada nom\u00e9s en mascul\u00ed amb la forma xivato: xivato Acusador, espi\u00f3 (en l&#8217;argot dels malfactors); cast. chivato. Eixa adaptaci\u00f3 no ha estat incorporada encara en la majoria dels diccionaris, per\u00f2 s\u00ed (amb la fam\u00edlia completa del concepte) en el gd62: xivato, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[54],"tags":[72,17,53],"class_list":["post-1138","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-lletra-x","tag-diccionaris","tag-lexic","tag-revisions"],"post_mailing_queue_ids":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.cdlpv.org\/fitxes\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1138","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.cdlpv.org\/fitxes\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.cdlpv.org\/fitxes\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.cdlpv.org\/fitxes\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.cdlpv.org\/fitxes\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1138"}],"version-history":[{"count":16,"href":"https:\/\/www.cdlpv.org\/fitxes\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1138\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6962,"href":"https:\/\/www.cdlpv.org\/fitxes\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1138\/revisions\/6962"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.cdlpv.org\/fitxes\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1138"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.cdlpv.org\/fitxes\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1138"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.cdlpv.org\/fitxes\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1138"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}